Groengebied Amstelland

Groengebied Amstelland heeft Nuon toestemming gegeven een Koudeproject te starten met als doel de kantoren in Amsterdam Zuidoost te koelen met water uit de Ouderkerkerplas. In augustus zijn de werkzaamheden begonnen op en rond de Ouderkerkerplas, die waarschijnlijk rond maart 2010 worden afgerond.

Veelgestelde vragen

Wat is een Koudeproject?
Bij een koudeproject wordt het koude water uit diepe voormalige zandwinputten gebruikt om kantoren en gebouwen te koelen. Deze meren en plassen dienen als natuurlijke koudebron. Met het koude water uit zo'n plas wordt het water in een gesloten distributiesysteem gekoeld. Via dit distributienet wordt de koude getransporteerd naar gebouwen en kantoren, waar de koude vervolgens wordt overgedragen aan het interne koelingsysteem.

Waarom dit Koudeproject?
Door kantoren en gebouwen aan te sluiten op het koudeproject hoeven deze geen individuele koelmachines meer te hebben. Deze koelmachines bevatten schadelijke koelmiddelen en gebruiken veel elektriciteit. Met het koudeproject wordt de CO2-uitstoot beperkt met 75% ten opzichte van de situatie dat alle aan te sluiten kantoren en gebouwen eigen koelmachines zouden hebben.

Wat gaat er exact gebeuren in/aan de Ouderkerkerplas?
Aanleg van leidingen in en naar de Ouderkerkerplas, boring onder de A2 door (vanaf andere kant A2), plaatsing zuurstoftank naast windturbine.
Nadat deze werkzaamheden gereed zijn: gebruik van koud water onderuit de plas. Na gebruik retour in de plas, in eerste instantie 14 meter onder het wateroppervlak, na enkele jaren mogelijk 2 meter onder het wateroppervlak.

Wanneer gaat het project starten en hoe lang gaat dat duren?
Project aanleg leidingen/zuurstoftank: augustus 2009 - maart 2010.
Het project heeft enige vertraging opgelopen omdat een van de drie kunststof leidingen die de A2 kruisen, op circa 50 meter van het eindpunt is vastgelopen. De leiding is opgegraven, waarna de werkzaamheden zijn hervat. Het streven is om vanaf het eerste kwartaal 2010 het water van de Ouderkerkerplas te gebruiken om kantoren in Amsterdam Zuidoost te koelen.  
Koudeproject/gebruik water Ouderkerkerplas voor duurzame koeling: 30 - 40 jaar

Wie is verantwoordelijk voor de uitvoering van dit project?
De aanleg van de leidingen en de boring onder de A2 door worden uitgevoerd door Visser & Smit Hanab, in opdracht van Nuon.

Welke partijen zijn betrokken bij dit project?
Bij het project zijn veel partijen betrokken. Naast verschillende ingenieursbureaus en onderzoeksinstituten, werken verscheidende aannemers in opdracht van Nuon aan de realisatie van het project. Daarnaast is er een groot aantal partijen betrokken voor verlening van vergunningen en ontheffingen: Hoogheemraadschap AGV (Amstel, Gooi en Vecht), Groengebied Amstelland, Waternet, Staatsbosbeheer, Gemeente Ouder-Amstel, Provincie Noord-Holland, Gemeente Amsterdam, Stadsdeel Zuidoost, Rijkswaterstaat.

Wat gaan de omwonenden er van merken?
Tijdens de werkzaamheden in de periode augustus tot en met december 2009 zal er meer bedrijvigheid in de directe omgeving van de plas zijn. Dit is met name het geval aan de oostzijde van de plas. Tijdens het intrekken en afzinken van de leidingen zal de bedrijvigheid op de plas groot zijn (pontons en bootjes). Dit gebeurt in de betreffende periode 4x gedurende enkele dagen.

Wat gaan de recreanten er van merken?
Normaal gesproken is de Ouderkerkerplas niet toegankelijk in de periode 15 oktober tot 15 april. In 2009 is de plas vanaf 1 augustus niet meer toegankelijk i.v.m. de werkzaamheden aan de oever en op de plas. Dit geldt niet voor het gedeelte met het strand, dit blijft gewoon tot 15 oktober toegankelijk. De paden en wegen rondom de Ouderkerkerplas blijven grotendeels toegankelijk. Wanneer werkzaamheden de doorgang verhinderen, wordt dat duidelijk met borden aangegeven. 

Wat zijn de gevolgen voor het water in de Ouderkerkerplas?
Het Hoogheemraadschap Amstel, Gooi en Vecht heeft normen vastgesteld waaraan Nuon moet voldoen om te voorkomen dat het project een negatieve invloed heeft op de waterkwaliteit. Deze normen hebben betrekking op watertemperatuur, fosfaat, sulfaat, turbiditeit (troebelheid), pH en hoeveelheid te gebruiken water (debiet). Alles dient door Nuon ook gemeten en gemonitord te worden.
Om aan de norm voor fosfaat te kunnen voldoen, dient Nuon extra maatregelen te nemen. De norm is zo opgesteld dat dit zal leiden tot verbetering van de waterkwaliteit en daardoor tot minder algengroei in de Ouderkerkerplas.
De maatregel die Nuon toepast is het toevoegen van zuurstof onderin de plas, zodat het fosfaat daar wordt gebonden aan het ijzer in het water en neerslaat op de bodem. Hierdoor zijn deze fosfaten niet meer beschikbaar voor algen. Algen bevinden zich namelijk alleen bovenin de plas waar zonlicht is.

Welke maatregelen neemt Nuon om de flora en fauna zoveel mogelijk te ontlasten m.a.w op welke wijze vervult Nuon haar zorgplicht?
Onderzoeksbureau Arcadis heeft een Natuurtoets (flora en fauna) uitgevoerd voor de impact van het koudeproject op de flora en fauna in en om de Ouderkerkerplas. Op basis hiervan zijn richtlijnen vastgesteld waarop de uitvoering van het project is gebaseerd. Voorbeelden van maatregelen zijn: 

• geen werkzaamheden tijdens voor dieren kwetsbare perioden (broedseizoen vogels, voortplantingsperiode kleine zoogdieren, amfibieën);
• bij graafwerkzaamheden zorgen dat verscholen zoogdieren de tijd en ruimte hebben om te vluchten;
• om verstoring te voorkomen van onder andere vleermuizen, geen verlichting aanlaten op het werkterrein;
• geen werkzaamheden op de locaties waar de meeste watervogels verblijven (westzijde Ouderkerkerplas).

Wat zijn de ervaringen van Nuon met dergelijke projecten?
Nuon heeft één ander koudeproject in Nederland. In dit project wordt sinds 2006 met behulp van het water uit De Nieuwe Meer duurzame koude geleverd aan kantoren en gebouwen op de Amsterdamse Zuidas. Ook hier wordt sinds het begin van de aanlegwerkzaamheden de impact op flora, fauna en waterkwaliteit gemonitord. 
NB: net als in de Ouderkerkerplas was sprake van een algenprobleem in De Nieuwe Meer. Uit metingen blijkt dat dit niet wordt veroorzaakt of versterkt door het koudeproject.

Wie is verantwoordelijk als er schade aan flora en/of fauna ontstaat?
Nuon en de partijen die in haar opdracht aan het project werken, hebben de taak om de overlast voor flora en fauna te minimaliseren.

Worden er tijdens en na de werkzaamheden in de Ouderkerkerplas metingen uitgevoerd naar de waterkwaliteit en faunastand?
De komende jaren doet de Radboud Universiteit Nijmegen uitgebreid onderzoek naar de waterkwaliteit en flora en fauna in de Ouderkerkerplas.

Is er na afronding van dit project iets te zien in/bij de Ouderkerkerplas?
Nadat de werkzaamheden zijn afgerond is er bij de plas weinig meer te zien van het project. Alle leidingen liggen dan niet zichtbaar onder de grond en onder het wateroppervlak van de plas. In de plas blijven twee boeien liggen om onder andere de watertemperatuur in de plas te meten.
In december is naast de windturbine een zuurstoftank geplaatst om de waterkwaliteit te verbeteren. De zuurstoftank heeft een groene kleur zodat deze minder opvalt.

Wat is het financiële voordeel voor Nuon van dit project?
Nuon investeert meer dan 40 miljoen euro in dit project. De verwachting is dat deze investeringen zich binnen 25 tot 30 jaar hebben terugverdiend.

Hoeveel warmt de plas op door het koudesysteem?
Er wordt koud water onttrokken en warmer water teruggevoerd. Het water in de plas wordt dus opgewarmd als de koelinstallatie in bedrijf is. Om te voorkomen dat de plas teveel opwarmt, geldt het voorschrift dat de temperatuur van het te lozen water altijd 2 graden koeler moet zijn dan het water dat boven in de plas zit. Dit bovenste water wordt opgewarmd door de zon, en bereikt dus nooit een hogere temperatuur door het geloosde koelwater. In de winter koelt de plas af en aan het eind van de winter zal al het water weer volledig afgekoeld zijn.

Wat is de rol van Groengebied Amstelland tijdens dit project?
Groengebied Amstelland is beheerder van de Ouderkerkerplas en heeft in die rol Nuon toestemming gegeven voor het uitvoeren van het Koudeproject. Overigens zijn er nog heel wat andere partijen bij dit project betrokken met ieder hun eigen verantwoordelijkheid.

Waarom verleent Groengebied Amstelland medewerking aan dit project m.a.w. wat is het belang van Groengebied Amstelland?
Groengebied Amstelland wil op deze manier een bijdrage leveren aan het beperken van de Co2-uitstoot en hiermee haar maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen. De opbrengsten van dit project worden gebruikt voor het beheer van Groengebied Amstelland zodat de financiële bijdragen van de betrokken gemeenten en provincie op een aanvaardbaar niveau kunnen blijven.

Wat gaat Groengebied Amstelland met de opbrengsten van dit project doen?
De opbrengsten worden gebruikt voor het beheer van de recreatiegebieden m.a.w. de inkomsten komen ten goede aan de gebieden.

Waar kan ik de voortgang van dit project volgen?
Op deze website staan de veelgestelde vragen. Wanneer er ontwikkelingen zijn en/of bijzonderheden te melden zijn, worden die eveneens op deze site geplaatst. Kijk daarvoor ook bij de nieuwsberichten.

Staan er nog meer communicatiemomenten/acties gepland?
Tijdens de informatiebijeenkomst op 2 juli is het idee geopperd om over circa een jaar wederom een dergelijke bijeenkomst te organiseren voor geïnteresseerden. Mochten er eerder communicatieacties noodzakelijk zijn, dan spelen Groengebied Amstelland en Nuon daar uiteraard op in.

Waar kan ik terecht met vragen?
U kunt bellen met Groengebied Amstelland via telefoonnummer 020 496 56 56. U kunt u vraag ook via email stellen: info@groengebied-amstelland.nl.

Voor wie is Nuon Koude interessant en wat zijn dan de voordelen?
Koude van Nuon is interessant voor bedrijven die gevestigd zijn in de Amsterdamse Zuidas of Zuidoost. Naast stadswarmte levert ook koude een bijdrage aan de milieudoelstellingen van een bedrijf. Daarnaast hoeft niet langer rekening gehouden worden met de regelgeving omtrent (CFK-gebaseerde) koudemiddelen.

Heeft u als bedrijf interesse in koudelevering van Nuon? En wilt u weten wat de mogelijkheden zijn?
Neem dan contact op met Nuon Warmte via het telefoonnummer 020 - 597 44 50.